• Anthony LUCAS

Malkovro de unu el kvazaroj la plej lumaj de l'universo



Teamo de astronomoj anoncis la malkovron de nigra truo la plej luma de la universo ĝis nun konata. Ili skribis ke ĝi estas montro manĝanta mason ekvivaklantan al nia suno je ĉiu du tagoj.


Tiu ogro kosma estas for je pli ol 12 miliardoj da lumjaroj, en la unuaj tempoj de nia universo. La astronomoj estimas ke dum tiu epoko, tiu nigra truo supermasa pezas 20 miliardfoje pli ol nia suno kaj kreskas el 1% ĉiu miliono da jaroj. Tiu nigra truo kreskas tiom rapide ke ĝi brilas pli ol pluraj miloj de tuta galaksio pro gaso kiujn ĝi vore ensorbas ĉiutage kaj kiu kaŭzas multe da froto kaj varmo.

Se ĝi estus meze de nia Laktavojo, ĝi ŝajnas al ni tiel kiel 10 plenlumoj, kaj ĝi kaŝu preskaŭ ĉiujn stelojn el la ĉielo.

Ĝi radias ĉefe ultravioletajn kaj X- radiojn. Se ĝi estus meze de la Laktovojo, la vivo sur la Tero ne eblus pro la kvanto da X radioj ricevataj.

Tiaj grandegaj nigraj truoj rapide kreskantaj estas tre maloftegaj. La satelito Gaia el la Eŭropa spacia Agentejo, kiu mezuras la etetajn movetoj de la ĉielaj objektoj, helpis la sciencistojn por malkovri tiun nigran truon.


Fontoj:

http://sciencepost.fr/2018/05/lun-des-quasars-les-plus-lumineux-de-lunivers-a-ete-decouvert/

https://arxiv.org/abs/1805.04317

48 views0 comments